ბევრისთვის მოგზაურობა და თვითმფრინავით აფრენა თავისუფლების განცდასთან, თავგადასავალთან და სიხარულთან ასოცირდება. მაგრამ ადამიანების გარკვეულ ნაწილს აწუხებს ფრენის შიში, რაც მას სტრესულ გამოცდილებად აქცევს. ეს მდგომარეობა ცნობილია როგორც აეროფობია. რა იმალება ამ შიშის მიღმა? არის ეს კონტროლის დაკარგვა, კლაუსტროფობია თუ რაიმე სხვა?
აეროფობია თვითმფრინავით გაფრენის ექსტრემალური შიშია. აეროფობიის მქონე ადამიანებს ეშინიათ გაფრენის, დაშვების ან თვითმფრინავში ჩაკეტვის.
ბევრ ადამიანს , რომელსაც აეროფობია აქვს, ნამდვილად არ ეშინია თვითმფრინავის ჩამოვარდნის. სტატისტიკაც აჩვენებს, რომ „საჰაერო მგზავრობას“ სიკვდილიანობის ყველაზე დაბალი მაჩვენებელი აქვს. თუმცა ამ ადამიანებისთვის გაფრენის მოლოდინი ან გაფრენაზე ფიქრი ხშირად ისეთივე შემაწუხებელია, როგორც თვით ფრენა.
რა იწვევს აეროფობიას?
აეროფობიას არ იწვევს ერთი კონკრეტული მიზეზი. შეიძლება ის განაპირობოს სხვადასხვა ფაქტმა. მაგალითად:
- ახალი ამბების გაგება ტერორიზმზე ან ავიაკატასტროფებზე
- გაფრენა და დაშვება
- ფიქრები თვითმფრინავში ხანძრის ან დაავადების გავრცელებაზე
- ტურბულენტობა ( თვითმფრინავის რწევა)
ფობიები, რომლებმაც შეიძლება გააძლიერონ აეროფობია:
- აკროფობია- სიმაღლის შიში
- აგორაფობია- სახლის დატოვების შიში ან ადგილიდან გაქცევის შეუძლებლობა თუ რაიმე არასწორად განვითარდა
- ანტროპოფობია- ადამიანების შიში
- კლაუსტროფობია- დახურული ადგილების შიში
- მისოფობია- ბაქტერიების შიში
აეროფობიის სიმპტომები
თუ გაქვთ აეროფობია, თქვენ შეიძლება თავი აარიდოთ ფრენას ნებისმიერ ფასად. შეიძლება უარი თქვათ ოჯახურ მოგზაურობებზე ან სამსახურეობრივ ვიზიტებზე. შესაძლებელია, რომ აეროფობიის მქონე ადამიანებს ჰქონდეთ პანიკის შეტევები ფრენის წინ ან უშუალოდ ფრენისას. სიმპტომები შეიძლება მოიცავდეს:
- ციებას
- მსუბუქ თავბრუსხვევას
- ზედმეტ ოფლიანობას
- გულისრევას
- სუნთქვის უკმარისობას
- კანკალს
აეროფობიის მართვა და მკურნალობა
- მედიკამენტური მკურნალობა – თუ გაქვთ დაგეგმილი ფრენა და გეშინიათ პანიკის შეტევის, ექიმი გირჩევთ თქვენს წუხილებზე მორგებულ მედიკამენტებს და გინიშნავთ ინდივიდუალურ მკურნალობის გეგმას.
- კოგნიტურ-ქცევითი თერაპია (CBT) – CBT მიზნად ისახავს ფიქრების შეცვლას ფრენის შესახებ. ეს შეიძლება მოიცავდეს მგზავრობის უსაფრთხოების სტატისტიკის განხილვას. თერაპევტი ასევე დაგასწავლით ტექნიკებს სიმპტომების მართვისთვის. მაგალითად, ღრმა სუნთქვამ ან მედიტაციამ შეიძლება შეამციროს თქვენი შფოთვის სიმპტომები.
- ექსპოზიციური თერაპია – ამ ტიპის თერაპიის მიხედვით, თქვენ ეჩვევით ადგილებს, ფიქრებს ან სიტუაციებს, რომლებიც დაკავშირებულია საჰაერო მგზავრობასთან. შეგიძლიათ მოინახულოთ აეროპორტი და უყუროთ თვითმფრინავების გადაადგილებას.